ސިޔާސަތު.
2026 ސެޕްޓެމްބަރު 29 ވަނަ ދުވަހު ޔޫއޭއީގެ އީގަލް ހިލްސްއާ ގުޅިގެން ހިންގާ 20 ބިލިއަން ޑޮލަރުގެ ރަސްމާލެ މަޝްރޫޢުގެ އަމަލީ މަސައްކަތް ފެށުމުގެ ކުރިން ރިއަލް އެސްޓޭޓްގެ އައު ޤާނޫނެއް މަޖިލީހަށް ހުށަހަޅުއްވާނެ ކަމަށް ބަންޑާރަނައިބު އަޙްމަދު އުޝާމް ވިދާޅުވުމާ ގުޅިގެން، 500 ހެކްޓަރުގެ ބިން 99 އަހަރަށް ކުއްޔަށް ދިނުމުގެ އެއްބަސްވުންތައް ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހަށް ހުށަހެޅުމަށް ކުރީގެ ރައީސް މުޙައްމަދު ނަޝީދާއި ގަލޮޅު އުތުރު ދާއިރާގެ މެންބަރު މުޙައްމަދު އިބްރާހީމް (ކުޑޫ) ގޮވާލެއްވިއެވެ. ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ ދެ މެންބަރަކު މާލީ ބަޔާން ހުށަހަޅުއްވާފައި ނުވާކަން ހާމަވުމާއި، ޕީއެންސީގެ މެޖޯރިޓީ ލީޑަރު އިބްރާހީމް ފަލާޙް ހިމެނޭހެން މެންބަރުންގެ މާލީ ބަޔާންތަކާ ގުޅިގެން މަޖިލީހުގެ ތެރޭގައި ހޫނު ބަހުސްތަކެއް ހިނގިއެވެ. ވ. އާރަށު މައްސަލައިގައި ކުރީގެ ރައީސް ޢަބްދުﷲ ޔާމީންގެ މައްޗަށް ހިންގާ ޝަރީޢަތުގެ އަޑުއެހުމުގައި، އަޙްމަދު އަދީބާއި ޢަބްދުﷲ ޒިޔާތުގެ ހެކިބަސް ބަލައިނުގަތުމަށް ދިފާޢުން އެދުނުއިރު، ޔާމީންގެ ފަރާތްޕުޅުން ހުށަހެޅި ދިފާޢީ ހެކިން ބަލައިނުގަތުމަށް ޕްރޮސެކިއުޓަރު އަޙްމަދު ޝަފީޢު ކޯޓުގައި އެދިވަޑައިގެންނެވިއެވެ. ސަން އޮންލައިނުން 2028 ވަނަ އަހަރުގެ ރިޔާސީ އިންތިޚާބަށް ނެގި ޚިޔާލު ހޯދުމުގެ ވޯޓު 58.3 އިންސައްތައިން ޢަބްދުﷲ ޝާހިދު ކާމިޔާބުކުރެއްވިއިރު، އޮކްޓޫބަރު 1 ވަނަ ދުވަހު ބޭއްވުމަށް ހަމަޖެހިފައިވާ އެމްޑީޕީގެ ކޮންގްރެސްއާ ގުޅިގެން ޕާޓީގެ އެތެރޭގައި ޤާނޫނީ ގޮތުންނާއި ވާދަވެރި ފެކްޝަންތަކުގެ މެދުގައި ބޮޑެތި ޚިޔާލުތަފާތުވުންތަކެއް އުފެދުނެވެ. އިލެކްޝަންސް ކޮމިޝަނުގެ ރައީސް ވެރިކަން ބަދަލުވުމުގެ މަރުޙަލާއާ ގުޅޭގޮތުން ވާހަކަދެއްކެވިއިރު، ހޯމްލޭންޑް މިނިސްޓަރު ވަނީ ޤައުމީ ރައްކާތެރިކަމާ ގުޅޭގޮތުން މަޢުލޫމާތު ހާމަކުރައްވާފައެވެ.
ރަސްމާލެ މަޝްރޫޢާ ގުޅިގެން ސަރުކާރާއި އިދިކޮޅު ފަރާތްތަކުގެ މެދުގައި ބަހުސްތައް ގަދަވެފައިވާ ދަނޑިވަޅެއްގައި، އެ މަޝްރޫޢަށް ޚާއްޞަ ޤާނޫނީ އޮނިގަނޑެއް އެކުލަވާލައި ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުން ފާސްކުރަންޖެހޭ ކަމަށް ކުރީގެ ރައީސް މުޙައްމަދު ނަޝީދު 2026 ސެޕްޓެންބަރު 29 ގައި ވަނީ ގޮވާލައްވާފައެވެ. މި މަޝްރޫޢުގެ ދަށުން އީގަލް ހިލްސްއާއެކު ހަދާފައިވާ އެއްބަސްވުން ސަރުކާރުން ހާމަކޮށްފައި ނުވާތީއާއި އެޑްވާންސް ފައިސާ ލިބިފައި ނެތުމުގެ ކަންބޮޑުވުންތައް އިދިކޮޅު ފަރާތްތަކުން ފާހަގަކުރަމުންދާއިރު، ސަރުކާރުން ވަނީ މި މަޝްރޫޢަށް ޚާއްޞަ ޤާނޫނީ ނިޒާމެއް ހަދައިގެން ކުރިއަށް ގެންދިއުމަށް ނިންމާފައެވެ. މީގެއިތުރުން ބޭރުގެ އިންވެސްޓަރުންނަށް ބިން މިލްކު ނުކުރެވޭނެ ކަމަށާއި ދޫކުރާނީ ހަމައެކަނި ކުއްޔަށް ކަމަށް ސަރުކާރުން ހާމަކޮށްފައިވާއިރު، މި ނިންމުމާއެކު އައު ޤާނޫނެއް އެކުލަވާލުމުގެ މައްސަލައިގައި ދެފަރާތުގެ މެދުގައި ވަނީ ޚިޔާލުތަފާތުވުންތަކާއި ސިޔާސީ ބަހުސްތައް ވަރަށް ބޮޑަށް އިތުރުވެގެން ގޮސްފައެވެ.
ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ މެންބަރުންގެ މާލީ ބަޔާންތައް 2026 ސެޕްޓެމްބަރު 29 ވަނަ ދުވަހު އާންމުކުރުމާ ގުޅިގެން، ބައެއް މެންބަރުންނަށް ހަދިޔާގެ ގޮތުގައި ލިބިފައިވާ ފައިސާގެ މައްސަލަތަކަށް ބޮޑު ސަމާލުކަމެއް ވަނީ ލިބިފައެވެ؛ އެގޮތުން މަޖިލީހުގެ ރައީސް ޢަބްދުއްރަޙީމް ޢަބްދުﷲ ގެ މާލީ ބަޔާނުން ދަތުރުފަތުރާއި ކްރެޑިޓް ކާޑު ބިލްތައް ދެއްކުމަށް ހެޔޮއެދޭ ފަރާތްތަކުން އެއްލައްކައަށްވުރެ ގިނަ ރުފިޔާ ހަދިޔާގެ ގޮތުގައި ލިބިވަޑައިގެންފައިވާކަން ވަނީ ހާމަވެފައެވެ. މީގެ އިތުރުން މަޖިލީހުގެ 93 މެންބަރުންގެ ތެރެއިން 91 މެންބަރަކު ގަވާއިދުން މާލީ ބަޔާން ހުށަހެޅުއްވި ނަމަވެސް، މައްޗަންގޮޅި އުތުރު ދާއިރާގެ މެންބަރު އިބްރާހިމް މުހައްމަދު (ޖަނާބު) އަދި ނައިފަރު ދާއިރާގެ މެންބަރު ޔާސީން އަބްދުﷲ މާލީ ބަޔާން ހުށަނާޅުއްވާކަން މަޖިލީހުގެ އިދާރާއިން ހާމަކޮށްފައިވެއެވެ. މެންބަރުންގެ އާމްދަނީއާއި ޚަރަދުތަކުގެ އިތުރުން މިފަދަ ހަދިޔާތަކުގެ ތަފްސީލުތައް ފެންމަތިވުމާ ގުޅިގެން، އާންމުންގެ މެދުގައި ދަނީ ދެފުށް ފެންނަ ގޮތަށް ކަންކަން ހިންގުމާއި ނަޒާހަތްތެރިކަމާ ގުޅޭގޮތުން ބަހުސްތައް ކުރެވެމުންނެވެ.
ކުރީގެ ރައީސް ޢަބްދުﷲ ޔާމީން ޢަބްދުލްޤައްޔޫމްގެ މައްޗަށް ހިނގަމުންދާ ޝަރީޢަތުގެ މައްސަލަތަކުގެ އަޑުއެހުންތައް ކޯޓުގައި އަލުން ކުރިއަށް ގެންދިއުމުގެ މަސައްކަތް 2026 ސެޕްޓެމްބަރު 29 ވަނަ ދުވަހު ވަނީ ފަށާފައެވެ. މިގޮތުން މެދުކެނޑުމަކަށްފަހު އެ މަނިކުފާނުގެ މައްސަލަތަކުގެ ތާވަލާ އެއްގޮތަށް އަޑުއެހުންތައް ކުރިއަށް ގެންދިއުމަށް ކޯޓު މަރުޙަލާގައި ވަނީ ހަމަޖެހިފައެވެ. މި މައްސަލަތަކުގެ އަޑުއެހުންތައް އަލުން ތާވަލުކޮށް ކުރިއަށް ގެންދަން ފެށުމާއެކު، ޝަރުޢީ ދާއިރާއިން މި މައްސަލަތައް ނިންމުމަށް އަޅަންޖެހޭ ޤާނޫނީ ފިޔަވަޅުތައް ދަނީ ފުރިހަމަކުރަމުންނެވެ.
2028 ވަނަ އަހަރު ބާއްވާ ރިޔާސީ އިންތިޚާބުގައި އިދިކޮޅު މައި ޕާޓީ، އެމްޑީޕީގެ ފަރާތުން ވާދަކުރަން އެންމެ ޤާބިލު ކެންޑިޑޭޓަކީ ކޮބައިތޯ ބެލުމަށް "ސަން އޮންލައިން" އިން ކުރިއަށްގެންދިޔަ ޚިޔާލު ހޯދުމުގެ ޕޯލް، ކުރީގެ ޚާރިޖީ ވަޒީރު އަބްދުﷲ ޝާހިދު ބޮޑު އަޣުލަބިއްޔަތަކުން ކާމިޔާބު ކުރައްވައިފިއެވެ. މި ޕޯލްގައި ވޯޓު ދިން މީހުންގެ ތެރެއިން ދެބައިކުޅަ އެއްބަޔަށް ވުރެ ގިނަ، އެއީ 58.3 އިންސައްތަ ވޯޓު ހޯއްދަވައިގެން ޝާހިދު އެއްވަނަ ހޯއްދެވި އިރު، 16 އިންސައްތަ ވޯޓާއެކު ދެވަނަ ލިބިވަޑައިގަތީ ކުރީގެ ރައީސް އިބްރާހީމް މުޙައްމަދު ޞާލިޙަށެވެ. މީގެ އިތުރުން މި ޕޯލްގައި ކުރީގެ ރައީސް މުޙައްމަދު ނަޝީދަށް 13.9 އިންސައްތަ، ޑރ. އަޙްމަދު ޝަމްހީދަށް 6.7 އިންސައްތަ އަދި ކުރީގެ އިކޮނޮމިކް މިނިސްޓަރު ފައްޔާޒް އިސްމާއީލަށް 4.9 އިންސައްތަ ވޯޓު ލިބިފައިވެއެވެ. އަންނަ އަހަރު ބާއްވާ އެމްޑީޕީގެ ރިޔާސީ ޕްރައިމަރީގައި ވާދަކުރައްވާނެކަން ޝާހިދު އިޢުލާންކުރައްވާފައިވާ ދަނޑިވަޅެއްގައި މި ޕޯލްގެ ނަތީޖާ އިން ފެނިގެންދިޔައީ އެ ޕާޓީގެ ޓިކެޓަށް އޭނާއަށް އޮތް ތާއީދު ބޮޑުކަމެވެ.
މޯލްޑިވިއަން ޑިމޮކްރެޓިކް ޕާޓީ (އެމްޑީޕީ) ގެ ކޮންގްރެސް ބޭއްވުމަށް ވާންޖެހޭ އެންމެ ފަހުގެ ތައްޔާރީތަކާ ގުޅޭ މުހިންމު މަޢުލޫމާތުތައް އެ ޕާޓީން ހިއްސާކޮށްފިއެވެ. މި ބައްދަލުވުމުގައި ކޮންގްރެސް ކުރިއަށްދާނެ ގޮތުގެ އެންމެ ފަހުގެ އިންތިޒާމުތަކާއި، ބައިވެރިންނަށް ކަނޑައެޅިފައިވާ އެޖެންޑާގެ ތަފުސީލުތައް ވަނީ ހާމަކޮށްފައެވެ. އަދި ޕާޓީގެ އެތެރޭގެ ހިންގުމާއި ސިޔާސީ ހަރަކާތްތައް އިތުރަށް ހަރުދަނާކުރުމަށް މި ކޮންގްރެސް މެދުވެރިކޮށް ނިންމާނެ މުހިންމު ނިންމުންތަކުގެ ތައްޔާރީތައް ފުރިހަމަކުރެވިފައިވާ ކަމަށް އެމްޑީޕީން ވަނީ ބަޔާންކޮށްފައެވެ.
އިލެކްޝަންސް ކޮމިޝަނުގެ ރައީސް ފުއާދު ތައުފީޤު، ވެރިކަން ބަދަލުވުމުގެ މަރުޙަލާއާ ގުޅޭގޮތުން 29 ސެޕްޓެންބަރު 2026 ގައި މުހިންމު ވާހަކަތަކެއް ދައްކަވައިފިއެވެ. އެމަނިކުފާނު ދެއްކެވި ވާހަކަފުޅުގައި، ޤައުމުގެ ވެރިކަން ބަދަލުވުމުގެ ކަންކަން ޤާނޫނީ ހަމަތަކާއި ޑިމޮކްރެޓިކް އުސޫލުތަކާ އެއްގޮތަށް، އަމާންކަމާއެކު ކުރިއަށް ގެންދިއުމުގެ މުހިންމުކަން ވަނީ ފާހަގަކުރައްވާފައެވެ. އަދި އިންތިޚާބީ މަރުޙަލާތަކަށްފަހު އޮމާންކަމާއެކު ވެރިކަން ބަދަލުވުމުގެ އިޖުރާއާތުތައް ފުރިހަމަކުރުމުގައި ހުރިހާ ފަރާތްތަކެއްގެ އެއްބާރުލުން ބޭނުންވާނެ ކަމަށްވެސް އެމަނިކުފާނު ވިދާޅުވިއެވެ. މީގެއިތުރުން، މިފަދަ ކޮންމެ މަރުޙަލާއެއްގައިވެސް ދުސްތޫރީ ހަމަތަކަށް އިޙްތިރާމްކޮށް، ދައުލަތުގެ މުއައްސަސާތަކުން ޤާނޫނީ ޒިންމާ ފުރިހަމައަށް އަދާކުރުމުގެ މުހިންމުކަމަށް ފުއާދު ތައުފީޤުގެ ވާހަކަފުޅުގައި އަލިއަޅުއްވާލެއްވިއެވެ.
އެމްޑީޕީގެ ރަނިންގމޭޓަކަށް އެ ޕާޓީގެ ޗެއާޕާސަން ފައްޔާޒު އިސްމާއީލް ހަމަޖެއްސުމާ ގުޅިގެން ޕާޓީގެ އެތެރޭގައާއި ސިޔާސީ މައިދާނުގައި ބޮޑެތި ބަހުސްތަކާއި އަރައިރުންތަކެއް ވަނީ އުފެދިފައެވެ. މި ނިންމުމާ ގުޅިގެން ޕާޓީގެ ބައެއް އިސް ފަރާތްތަކާއި އާންމު މެންބަރުންގެ މެދުގައި ހިޔާލު ތަފާތުވުންތައް އުފެދި، ނިންމުން ނިންމި ގޮތާމެދު ސުވާލުތައް ދަނީ އަމާޒުވަމުންނެވެ. އަދި މި ކަމަކީ ކުރިއަށް އޮތް ސިޔާސީ މަސައްކަތްތަކަށް ޕާޓީގެ އެތެރޭގެ އެއްބައިވަންތަކަމަށް ބުރޫއަރާފާނެ ކަމެއް ކަމަށް ބުނެ އެކި ފަރާތްތަކުން އަންނަނީ ކަންބޮޑުވުން ފާޅުކުރަމުންނެވެ.
ދިވެހިރާއްޖެއަކީ ރައްކާތެރި އަދި އަމާން މަންޒިލެއްގެ ގޮތުގައި ދެމެހެއްޓުމަށްޓަކައި ކުރަންޖެހޭ އެންމެހައި މަސައްކަތްތައް ސަރުކާރުން ކުރިއަށްގެންދަވާނެ ކަމަށް މިނިސްޓަރ އޮފް ހޯމްލޭންޑް ސެކިއުރިޓީ އެންޑް ޓެކްނޮލޮޖީ 2026 ސެޕްޓެމްބަރ 29 ވަނަ ދުވަހު ވިދާޅުވެއްޖެއެވެ. މިނިސްޓަރުގެ ވާހަކަފުޅުގައި، ރާއްޖެއަށް ޒިޔާރަތްކުރާ ފަރާތްތަކަށާއި ދިވެހި ރައްޔިތުންނަށް އަމާން މާހައުލެއް ޤާއިމުކޮށްދިނުމަކީ ޤައުމުގެ އިޤްތިޞާދަށާއި އިޖުތިމާޢީ ހަމަޖެހުމަށް ކޮންމެހެން މުހިންމު ކަމެއްކަން ވަނީ ފާހަގަކުރައްވާފައެވެ. އަދި ޤައުމުގެ ސަލާމަތާއި ރައްކާތެރިކަން ދެމެހެއްޓުމުގައި ކަމާބެހޭ ހުރިހާ މުއައްސަސާތައް ގުޅިގެން ހަރުދަނާ ފިޔަވަޅުތަކެއް އަޅަމުންދާނެ ކަމުގެ ޔަޤީންކަން ވެސް އެ ދުވަހު ދެއްވިއެވެ.
ވެރިކަންކުރާ ޕީޕަލްސް ނޭޝަނަލް ކޮންގްރެސް (ޕީއެންސީ) ގެ މެންބަރު އިބްރާހިމް ހުސައިން ވަނީ ސިޔާސީ އިދިކޮޅު ފަރާތްތަކާ ގުޅޭގޮތުން 2026 ސެޕްޓެމްބަރު 29 ވަނަ ދުވަހު މުހިންމު ވާހަކަތަކެއް ދައްކަވާފައެވެ. އެމަނިކުފާނުގެ ވާހަކަފުޅުގައި އިދިކޮޅު ފަރާތްތަކުން ގެންގުޅޭ ސިޔާސީ ވިސްނުންތަކަށާއި ހަރަކާތްތަކަށް އަލިއަޅުއްވާލައްވައި، ސަރުކާރުގެ ސިޔާސަތުތަކާ މެދު އިދިކޮޅުން ދައްކާ ވާހަކަތަކުގެ ހަގީގަތް ވަނީ ހާމަކުރައްވާފައެވެ. އަދި ގައުމީ މަސްލަހަތު އިސްކޮށް، ގައުމުގެ ހަމަޖެހުމާއި ތަރައްގީއަށް ހުރަސްއެޅޭ ފަދަ ކަންކަމުން އިދިކޮޅު ފަރާތްތަކުން އެއްކިބާވުމުގެ މުހިންމުކަން ފާހަގަކުރައްވައި، ޒިންމާދާރުކަމާއެކު ސިޔާސީ ކަންކަމުގައި ބައިވެރިވުމަށް ވެސް އެ ވާހަކަފުޅުގައި ބާރުއަޅުއްވާފައިވެއެވެ.
