އިޤްތިސާދު.
ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ޑރ. މުޙައްމަދު މުޢިއްޒު ވަނީ 2026 އޮކްޓޫބަރު 1 ގައި ޤަރާރަކުން، ސެކަންޑަރީ ސެކިއުރިޓީޒް މާކެޓެއް ޤާއިމުކޮށް އިސްލާމިކް ފައިނޭންސް ކުރިއެރުވުމަށް "ނޭޝަނަލް އެކްސްޗޭންޖް ލިމިޓެޑް"ގެ ނަމުގައި ސަރުކާރުގެ ސައްތައިންސައްތަ ހިއްސާވާ ކުންފުންޏެއް އުފައްދަވާފައެވެ. ހަމަ އެ ދުވަހު އެމަނިކުފާނު ވަނީ، 2027 ވަނަ އަހަރުގެ ނޮވެމްބަރު މަހަށް އެއްކޮށް ނިންމުމަށް އަމާޒު ހިފާފައިވާ މާލޭ ވިޔަފާރި ބަނދަރު ތިލަފުށްޓަށް ބަދަލުކުރުމުގެ މަޝްރޫޢުގެ މަސައްކަތްތައް ބައްލަވާލައްވާފައެވެ. ބޭރު ފައިސާގެ ރިޒާވަށް ކުރިމަތިވެފައިވާ ފިއްތުންތައް ކުޑަކުރުމުގެ ގޮތުން، ބީއެމްއެލްގެ އޭޓީއެމްތަކުން ޑޮލަރު ނެގޭ މިންވަރު ކާޑަކަށް ދުވާލަކު 1,600 ޑޮލަރުގައި ބަހައްޓައިގެން، މަހެއްގެ މައްޗަށް އެންމެ ގިނަވެގެން ނެގޭނީ 3,500 ޑޮލަރު ކަމަށް އެ ބޭންކުން 2026 އޮކްޓޫބަރު 1 ގައި ވަނީ ކަނޑައަޅާފައެވެ. މީގެއިތުރުން، ޕްރައިވަޓައިޒޭޝަން އެންޑް ކޯޕަރަޓައިޒޭޝަން ބޯޑު (ޕީސީބީ) އިން ވަނީ މޯލްޑިވްސް އެއާޕޯޓްސް ކޮމްޕެނީ ލިމިޓެޑް (އެމްއޭސީއެލް) ގެ ޑިރެކްޓަރުންގެ ބޯޑުން އެގްޒެކެޓިވް ޑިރެކްޓަރު މުޙައްމަދު މިހާދާއި ނޮން-އެގްޒެކެޓިވް ޑިރެކްޓަރު ސަހަރު ވަޙީދު 2026 އޮކްޓޫބަރު 1 ގައި ވަކިކޮށްފައެވެ.
2026 އޮކްޓޫބަރު 1 ވަނަ ދުވަހު، މާލޭ ވިޔަފާރި ބަނދަރު ތިލަފުށްޓަށް ބަދަލުކުރުމުގެ މުހިންމު މަޝްރޫޢު ކުރިއަށްދާ ގޮތް ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ވަނީ ސައިޓަށް ޒިޔާރަތްކުރައްވައި ބައްލަވާލައްވާފައެވެ. މި ޒިޔާރަތުގައި، މަޝްރޫޢުގެ އަމަލީ މަސައްކަތްތައް ކުރިއަށްދާ މިންވަރާއި، މަސައްކަތުގެ ތާވަލާ އެއްގޮތަށް ކަންކަން ހިނގަމުންދާ ގޮތުގެ ތަފްޞީލީ މަޢުލޫމާތު ކަމާބެހޭ އިސްވެރިންގެ ފަރާތުން ރައީސަށް އެރުވިއެވެ. މާލޭގެ ތޮއްޖެހުން ކުޑަކޮށް، ވިޔަފާރި ބަނދަރުގެ ޚިދުމަތްތައް ޒަމާނީ ފެންވަރަކަށް ތަރައްޤީކުރުމުގެ މަޤްޞަދުގައި ކުރިއަށްގެންދާ މި މަޝްރޫޢުގެ އެކި މަރުޙަލާތަކުގެ މަސައްކަތްތައް ރައީސް ވަނީ ވަރަށް ގާތުން ބައްލަވާލައްވައި، މަސައްކަތްތައް ހަލުވިކަމާއެކު ނިންމުމަށް އިރުޝާދު ދެއްވާފައެވެ.
ބޭންކް އޮފް މޯލްޑިވްސް (ބީއެމްއެލް) ގެ އޭޓީއެމްތައް މެދުވެރިކޮށް ކަސްޓަމަރަކަށް މަހެއްގެ މައްޗަށް ނަގުދު ފައިސާއިން ޑޮލަރު ނެގޭނެ އެންމެ މަތީ އަދަދަކީ 3,500 ޑޮލަރު ކަމުގައި 1 އޮކްޓޫބަރު 2026 ގައި ހަމަޖައްސައިފިއެވެ. ގައުމީ ބޭންކުން ހާމަކުރި ގޮތުގައި މި ބަދަލު ގެނައި ނަމަވެސް، ދުވާލަކު 1,600 ޑޮލަރު ނެގުމަށް ކަނޑައަޅާފައިވާ ލިމިޓަށް އެއްވެސް ބަދަލެއް ނާންނާނެއެވެ. ބީއެމްއެލްއިން ބުނީ މި ނިންމުމަކީ ނަގުދު ފައިސާއަށް ބަރޯސާވާ މިންވަރު ކުޑަކޮށް، ޑިޖިޓަލް މާލީ މުއާމަލާތްތައް ކުރިއެރުވުމުގެ އިތުރުން، ބޭންކަށް ލިބޭ ޑޮލަރަށްވުރެ ބޭރު ފައިސާގެ މުއާމަލާތްތަކަށް ޑޮލަރު ވިއްކަންޖެހޭ މިންވަރު އިތުރުވަމުންދާތީ ގެނައި ބަދަލެއް ކަމަށެވެ. މި ފިޔަވަޅާއެކު ވެސް މޮބައިލް ބޭންކިން އަދި ކާޑު މެދުވެރިކޮށް ކުރާ ޑިޖިޓަލް ވިޔަފާރީގެ މުއާމަލާތްތަކަށް ބުރޫނާރާނެ ގޮތަށް ޚިދުމަތްތައް ފަހިކޮށްދީފައިވާނެ ކަމަށް އެ ބޭންކުން ވަނީ ބަޔާންކޮށްފައެވެ.
ސަރުކާރުން އެޅި ހަރުދަނާ ފިޔަވަޅުތަކާއެކު ރާއްޖޭގެ ބާޒާރުގައި ޑޮލަރުގެ އަގު ދަށަށް ދިއުމާ ގުޅިގެން ކުރީގެ މިނިސްޓަރު އަޙްމަދު މަހްލޫފް ވަނީ އެކަމަށް އަލިއަޅުއްވާލައްވައި ވާހަކަދައްކަވާފައެވެ. އޭނާ ފާހަގަކުރެއްވި ގޮތުގައި އިޤްތިޞާދު ހަމަމަގަށް އެޅުވުމަށާއި ބޭރު ފައިސާގެ ތާށިކަން ހައްލުކުރުމަށް ސަރުކާރުން އަޅަމުންދާ ފިޔަވަޅުތަކުގެ ސަބަބުން ކަޅު ބާޒާރުގައި ޑޮލަރުގެ ރޭޓު ވަނީ ފާހަގަކޮށްލެވޭ މިންވަރަކަށް ދަށްވާން ފަށާފައެވެ. މި ބަދަލާއެކު ވިޔަފާރިތަކަށާއި އާންމު ރައްޔިތުންނަށް މުދަލާއި ޚިދުމަތްތައް ހޯދުމުގައި ލުއިފަސޭހަތަކެއް ލިބިގެންދާނެ ކަމަށް މަހްލޫފް ވިދާޅުވިއެވެ. އަދި މިފަދަ ހަރުދަނާ ފިޔަވަޅުތަކުގެ ސަބަބުން މާލީ ދާއިރާއަށް ހެޔޮ ބަދަލުތަކެއް އައިސް، އިޤްތިޞާދީ ހަމަޖެހުން ދެމެހެއްޓުމަށް ބޮޑު އެހީތެރިކަމެއް ލިބިގެންދާނެ ކަމަށްވެސް އޭނާގެ ވާހަކައިގައި ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ.
ދިވެހި 1,000 ރުފިޔާގެ ނޫޓާ ބެހޭ މައުލޫމާތުތައް އާންމުންގެ ސަމާލުކަމަށް ގެނެސްދީފައިވާއިރު، މި ނޫޓުގެ ސަލާމަތީ ކަންކަމާއި ސިފަތަކާ ގުޅޭ މުހިންމު ތަފުސީލުތައް ވަނީ ހިއްސާކޮށްފައެވެ. މިގޮތުން ނޫޓުގެ ސައްހަކަން ދެނެގަންނާނެ ގޮތްތަކާއި، ނޫޓުގައި ހިމެނޭ ރައްކާތެރިކަމުގެ ހާއްސަ ފީޗާތަކުގެ އިތުރުން ނޫޓު ބޭނުންކުރުމުގައި ސަމާލުވާންޖެހޭ ކަންކަމާ ގުޅޭ މައުލޫމާތު ވަނީ ސާފުކޮށްދީފައެވެ. މި މައުލޫމާތުތައް ހާމަކުރުމުގެ މައިގަނޑު މަގުސަދަކީ ދައުރުވަމުންދާ ފައިސާގެ މުއާމަލާތްތަކުގައި އާންމުން ހޭލުންތެރިކުރުވައި، ނަކަލު ފައިސާއިން ރައްކާތެރިވުމަށް އެހީތެރިވެދިނުމެވެ.
ރާއްޖޭގައި ދެވަނަ ހިއްސާގެ ބާޒާރެއް ހިންގުމަށާއި ޝަރީޢާ ހުއްދަކުރާ މާލީ ވަސީލަތްތަކާއި ސުކޫކް ވިއްކުން ފަހިކުރުމުގެ މަޤްޞަދުގައި، ސައްތައިން ސައްތަ ސަރުކާރު ހިއްސާވާ ކުންފުންޏެއްގެ ގޮތުގައި "ނޭޝަނަލް އެކްސްޗޭންޖް ލިމިޓެޑް" ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ޑރ. މުޙައްމަދު މުޢިއްޒު 2026 އޮކްޓޫބަރު 1 ވީ ބުރާސްފަތި ދުވަހު އުފައްދަވައިފިއެވެ. މި ކުންފުނި އުފައްދަވާފައިވަނީ ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާއަށް ލިބިވަޑައިގަންނަވާ ޤާނޫނީ އިޚުތިޔާރުގެ ދަށުން ނެރުއްވި ޤަރާރު ނަންބަރު 2026/16 އިންނެވެ. މި ކުންފުނީގެ މައިގަނޑު ބޭނުމަކީ ރާއްޖޭގެ މާލީ ބާޒާރު އިތުރަށް ހަރުދަނާކޮށް، އިސްލާމިކް ފައިނޭންސްގެ ވަސީލަތްތައް މެދުވެރިކޮށް އިންވެސްޓްމަންޓްގެ ފުރުޞަތުތައް ފުޅާކުރުމެވެ.
މޯލްޑިވްސް އެއާޕޯޓްސް ކޮމްޕެނީ ލިމިޓެޑް (އެމްއޭސީއެލް) ގެ ޑިރެކްޓަރުންގެ ބޯޑުން އެ ކުންފުނީގެ ޗީފް ކޮމާޝަލް އޮފިސަރު (ސީސީއޯ) އަދި އެގްޒެކެޓިވް ޑިރެކްޓަރު މުހައްމަދު މިހާދު އާއި، ބޯޑު މެންބަރު ސަހަރު ވަހީދު 1 އޮކްޓޫބަރު 2026 ގައި ވަކިކޮށްފިއެވެ. ޕްރައިވަޓައިޒޭޝަން އެންޑް ކޯޕަރަޓައިޒޭޝަން ބޯޑު (ޕީސީބީ) އިން މި ދެ ބޭފުޅުން މަގާމުން ވަކިކުރިކަން ހާމަކުރި ނަމަވެސް، އެ ނިންމުން ނިންމި ސީދާ ސަބަބެއް ހާމަކޮށްފައެއް ނުވެއެވެ. މިހާދަކީ 2024 ވަނަ އަހަރުން ފެށިގެން އެމްއޭސީއެލްގެ ސީސީއޯގެ މަގާމު އަދާކުރައްވަމުން ގެންދަވާ ބޭފުޅަކަށްވާއިރު، ސަހަރު ވަހީދަކީ ބޭންކް އޮފް މޯލްޑިވްސް (ބީއެމްއެލް) ގެ ޑެޕިއުޓީ ސީއީއޯ އަދި ޗީފް އޮޕަރޭޓިން އޮފިސަރު (ސީއޯއޯ) ގެ އިތުރުން އައްޑޫ ހަންކެޑެ ޑިވެލޮޕްމަންޓް ކޯޕަރޭޝަންގެ ބޯޑު މެންބަރެކެވެ. ބޯޑުން ވަކިކުރި ނަމަވެސް، މިހާދު އަދިވެސް ހުންނެވީ އެމްއޭސީއެލްގެ ސީސީއޯގެ މަގާމުގައެވެ.
