ބައިނަލްއަޤުވާމީ
ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ޑރ. މުޙައްމަދު މުޢިއްޒުގެ ދަޢުވަތަކަށް މެލޭޝިޔާގެ ބޮޑުވަޒީރު އަންވަރު އިބްރާހީމް 2026 ސެޕްޓެމްބަރު 14 އިން 15 އަށް ރާއްޖެއަށް ރަސްމީ ދަތުރުފުޅެއް ކުރެއްވުމަށް ހަމަޖެހިފައިވާއިރު، މި ދަތުރުފުޅުގައި ދިފާޢީ އަދި އިސްލާމީ ކަންކަމާ ގުޅޭ ފަހުމުނާމާތަކެއްގައި ސޮއިކުރުމާއި 100 މިލިއަން ޑޮލަރުގެ ކަރަންސީ ސްވަޕް އެއްބަސްވުމެއް އެކުލަވައިލުމަށް ވަނީ ރޭވިފައެވެ. އދ. ގެ ޢާންމު މަޖިލީހުގެ ހަވާސާގައި ރާއްޖޭގެ ފޮރިން މިނިސްޓަރު އިރުތިޝާމް އާދަމާއި ބެލަރޫސްގެ ފޮރިން މިނިސްޓަރު މެކްސިމް ރީޒެންކޯވް ސޮއިކުރެއްވި އެއްބަސްވުމެއްގެ ދަށުން، ދެ ޤައުމުގެ ރައްޔިތުންނަށް ވެސް އެއްވެސް ވިސާއަކާ ނުލައި އެއް ފަހަރާ 30 ދުވަހަށް، އަދި އަހަރަކު ޖުމްލަ 90 ދުވަހަށް ދަތުރުކޮށް އުޅެވޭނެ އިންތިޒާމު ވަނީ ހަމަޖައްސައިފައެވެ. މީގެއިތުރުން، ރާއްޖެއާއި ގާނާއާ ދެމެދު ވެފައިވާ އެއްބަސްވުމަކަށް ޢަމަލުކުރަން ފެށުމާއެކު، އާދައިގެ އަދި ޚިދުމަތާއި ޑިޕްލޮމެޓިކް ޕާސްޕޯޓު އޮންނަ ގާނާގެ ރައްޔިތުންނަށް ވިސާއާ ނުލައި 30 ދުވަހުގެ މުއްދަތަކަށް ރާއްޖެއަށް ދަތުރުކުރެވޭނެކަން 2026 ސެޕްޓެމްބަރު 8 ގައި އެ ޤައުމުގެ ފޮރިން މިނިސްޓްރީން ވަނީ އިޢުލާނުކޮށްފައެވެ.
މެލޭޝިޔާގެ ބޮޑުވަޒީރު ދިވެހިރާއްޖެއަށް ކުރައްވާ ރަސްމީ ދަތުރުފުޅަކީ ދެ ޤައުމުގެ ދެމެދުގައި އޮތް ޒަމާންވީ ގާތް ގުޅުން އިތުރަށް ބަދަހިކުރެއްވުމުގެ މަޤްޞަދުގައި ކުރައްވާ މުހިންމު ދަތުރުފުޅެކެވެ. މި ދަތުރުފުޅުގައި ދެ ޤައުމުގެ ސަރުކާރުގެ އިސްވެރިންނާ ބައްދަލުކުރައްވައި، އިޤްތިޞާދީ، ތަޢުލީމީ އަދި ވިޔަފާރީގެ ދާއިރާތަކުން ގުޅުން ފުޅާކުރުމާ ގުޅޭގޮތުން މަތީ ފެންވަރުގެ މަޝްވަރާތައް ކުރިއަށް ގެންދިއުމަށް ވަނީ ހަމަޖެހިފައެވެ. މީގެއިތުރުން ދެ ޤައުމުގެ ރައްޔިތުންގެ މަޞްލަޙަތު ހިމެނޭ އެކި ދާއިރާތަކުން އެއްބާރުލުން އިތުރުކުރުމަށް ރަސްމީ ފެންވަރުގައި އެއްބަސްވުންތަކެއް އެކުލަވައިލުމަށް ވެސް ވަނީ އަމާޒު ހިފާފައެވެ. މި ދަތުރުފުޅުގެ ސަބަބުން ރާއްޖެއާއި މެލޭޝިޔާއާ ދެމެދު އޮތް ޚާރިޖީ އަދި އަޚުވަންތަކަމުގެ ގުޅުން އައު ހަރުފަތަކަށް ވާސިލުވެގެންދާނެ ކަމަށް ބެލެވެއެވެ.
ދިވެހިރާއްޖެއާއި ބެލަރޫސްއާ ދެމެދު ވިސާއާ ނުލައި ދަތުރުކުރުމަށް އެކުލަވައިލާފައިވާ އެއްބަސްވުމުގެ ޑްރާފްޓް، ބެލަރޫސްގެ ރައީސް އެލެގްޒެންޑަރ ލުކަޝެންކޯ ފާސްކުރައްވައިފިއެވެ. ބެލަރޫސްގެ ރިޔާސީ އިދާރާއިން ހާމަކުރި ގޮތުގައި މި އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން ދެ ޤައުމުގެ ރައްޔިތުންނަށް ވިސާއާ ނުލައި ދަތުރުކުރުމާއި އެތެރެވުމުގެ އިތުރުން، އެއްފަހަރާ 30 ދުވަހުގެ މުއްދަތަކަށް އެ ޤައުމެއްގައި މަޑުކުރުމުގެ ހުއްދަ ލިބިގެންދާނެއެވެ. މީގެއިތުރުން، ކަލަންޑަރު އަހަރެއްގެ ތެރޭގައި ވިސާއާ ނުލައި ޖުމްލަ 90 ދުވަހަށް ވުރެ އިތުރުނުވާނޭހެން މަޑުކުރުމުގެ ފުރުސަތު މި އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން ފަހިވެގެންދާނެއެވެ. ރައީސް ލުކަޝެންކޯ ވަނީ ދިވެހި ސަރުކާރާއެކު މިކަމުގެ މަޝްވަރާތައް ކުރިއަށްގެންގޮސް، އެއްބަސްވުމުގައި ސޮއިކުރުމަށް ބޭނުންވާ އިޖުރާއާތުތައް ފުރިހަމަކުރުމަށް އެ ޤައުމުގެ ފޮރިން މިނިސްޓްރީއަށް އަންގަވާފައެވެ.
ދެ ޤައުމުގެ ދެމެދުގައި ވެފައިވާ އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން، ގާނާގެ ރައްޔިތުންނަށް ދިވެހިރާއްޖެއަށް ކުރިން ވިސާ ނެގުމަކާ ނުލައި ދަތުރުކުރެވޭ ގޮތް ހަމަޖެހިފައިވާކަން 2026 ސެޕްޓެންބަރު 11 ގައި ވަނީ ހާމަކޮށްފައެވެ. މި ލުއި ދީފައިވަނީ އާދައިގެ ޕާސްޕޯޓާއި، ސަރވިސް އަދި ޑިޕްލޮމެޓިކް ޕާސްޕޯޓު އޮންނަ ގާނާގެ ރައްޔިތުންނަށް ކަމަށްވާއިރު، އެ އެއްބަސްވުމުގެ ދަށުން އެ ޤައުމުގެ ރައްޔިތުންނަށް ރާއްޖޭގައި 30 ދުވަހުގެ މުއްދަތަކަށް ވިސާއާ ނުލައި މަޑުކުރެވޭނެއެވެ. މި ބަދަލަކީ ދެ ޤައުމުގެ ދެމެދުގައި އޮތް ގުޅުން ބަދަހިކުރުމަށާއި ދަތުރުފަތުރުގެ ފުރުސަތުތައް ފަހިކުރުމަށްޓަކައި އަޅާފައިވާ މުހިންމު ފިޔަވަޅެކެވެ. ނަމަވެސް، ވަޒީފާ އަދާކުރުމަށާއި ކިޔެވުމަށް ނުވަތަ ދިގު މުއްދަތަކަށް ދިރިއުޅެން ދަތުރުކުރާ ފަރާތްތަކުން ކަމާބެހޭ ހުއްދަތައް ކުރިއާލައި ހޯދަންޖެހޭނެ ކަމަށްވެސް އަންގާފައިވެއެވެ.