ތިމާވެށި

މާލެ ސަރަހައްދުގެ ބޯހިޔާވަހިކަމުގެ މައްސަލައަށް ހައްލެއް ހޯދުމަށް ކުރިއަށްގެންދާ ހުޅުމާލެ ފޭސް 3 ގެ ބިން ހިއްކުމުގެ މަޝްރޫއުގެ ބޮޑުބައެއް ނިމި، މުޅި މަޝްރޫއު އެއްކޮށް ނިންމާލެވޭނެ ތާރީޚެއްގެ ގޮތުގައި 2025 ޑިސެމްބަރު 28 ވަނަ ދުވަހު ވަނީ މައުލޫމާތު ދީފައެވެ. މި މަޝްރޫއުގެ ދަށުން ކަނޑައެޅިފައިވާ ސަރަހައްދުތަކުގެ ބިން ހިއްކުމުގެ މަސައްކަތް ހަލުވިކަމާއެކު ކުރިއަށްދާއިރު، މީގެ ސަބަބުން މާލެ ސަރަހައްދުން ގޯއްޗާއި ފްލެޓް ދޫކުރުމަށް ރޭވިފައިވާ މަޝްރޫއުތަކަށް ބޭނުންވާ ބިން ވަނީ ތައްޔާރުކުރެވިފައެވެ. ސަރުކާރުގެ އަމާޒަކީ މި މަޝްރޫއުގެ މަސައްކަތްތައް ތާވަލާ އެއްގޮތަށް ނިންމައި، އާންމުންނަށް ބޭނުންވާ އަސާސީ ޚިދުމަތްތަކާއި ބޯހިޔާވަހިކަމުގެ ފުރުސަތުތައް މި ސަރަހައްދުން ވީހާވެސް އަވަހަކަށް ފޯރުކޮށްދިނުމެވެ.

ފުށިދިއްގަރުފަޅު ހިއްކައިގެން ތަރައްގީކުރާ ރަސްމާލެ މަޝްރޫއުގެ ބިން ހިއްކުމުގެ މަސައްކަތް 2026 ވަނަ އަހަރުގެ އެޕްރީލް މަހުގެ ނިޔަލަށް އެއްކޮށް ނިންމާލެވޭނެކަން 28 ޑިސެމްބަރު 2025 ގައި ވަނީ ހާމަކޮށްފައެވެ. މި ބިޔަ މަޝްރޫއަކީ ރާއްޖޭގެ ބޯހިޔާވަހިކަމުގެ މައްސަލައަށް ދާއިމީ ހައްލެއް ހޯދުމަށްޓަކައި ކުރިއަށްގެންދާ އެންމެ ބޮޑު އެއް މަޝްރޫއު ކަމަށްވާއިރު، ކަނޑައެޅިފައިވާ ތާވަލާ އެއްގޮތަށް މަސައްކަތްތައް ބާރުސްޕީޑުގައި ކުރިއަށްދާކަން ސަރުކާރުން ފާހަގަކުރެއެވެ. މި މަޝްރޫއު ނިމުމުން އެ ސަރަހައްދުން ގިނަ އަދަދެއްގެ ގޯއްޗާއި ފްލެޓް ދޫކުރުމަށް ވަނީ ރޭވިފައެވެ. އަމާޒަކީ ދެމެހެއްޓެނިވި ގޮތެއްގައި ތަރައްގީކުރެވޭ، ޒަމާނީ ވަސީލަތްތަކާ އެކު ފަރުމާކުރެވޭ ސިޓީއަކަށް ރަސްމާލެ ހެދުމެވެ. އަންނަ އަހަރުގެ އޭޕްރީލް މަހަށް ބިން ހިއްކުން ނިމުމާއެކު، އަސާސީ ހިދުމަތްތައް ގާއިމުކުރުމުގެ އަމަލީ މަސައްކަތްތައް ފެށިގެންދާނެއެވެ.

މިނިސްޓްރީ އޮފް ކްލައިމެޓް ޗޭންޖް، އެންވަޔަރަންމަންޓް އެންޑް އެނާޖީން ކުރިއަށްގެންދާ ފަސް މިލިއަން ގަސް އިންދުމުގެ މަޝްރޫއަށް ބޭނުންވާ އިލެކްޓްރިކް އުޅަނދުތައް ހޯދުމަށް 28 ޑިސެމްބަރު 2025 ގައި ވަނީ އިޢުލާންކޮށްފައެވެ. މި މަޝްރޫއުގެ ދަށުން ތިމާވެއްޓާ ރައްޓެހި އުޅަނދުތައް ބޭނުންކުރުމުގެ މައިގަނޑު މަގްސަދަކީ ގަސް އިންދުމުގެ މަސައްކަތްތައް ކުރިއަށްގެންދާއިރު ޖައްވަށް ބޭރުކުރާ ވިހަ ގޭސްތައް މަދުކޮށް، ދެމެހެއްޓެނިވި ގޮތެއްގައި މި ހަރަކާތް ކުރިއަށް ގެންދިއުމެވެ. މި އުޅަނދުތައް ހޯދުމަށް ހުޅުވާލާފައިވަނީ ކަނޑައެޅިފައިވާ ވަކި މިންގަނޑުތަކަކަށް ފެތޭ، މަސައްކަތުގެ މައިދާނުގައި ބޭނުންކުރެވޭނެ ފަދަ ވަސީލަތްތައް ހިމެނޭ ގޮތަށެވެ. މިއީ ރާއްޖޭގެ ފެހިކަން އިތުރުކުރުމަށް ސަރުކާރުން ފަށާފައިވާ ބިޔަ މަޝްރޫއަށް ބޭނުންވާ ލޮޖިސްޓިކްސް ވަރުގަދަކުރުމުގެ ގޮތުން އެޅި މުހިންމު ފިޔަވަޅެކެވެ.

މިއަދު، 28 ޑިސެމްބަރު 2025 ގައި ރާއްޖޭގެ މޫސުމާ ބެހޭ ގައުމީ އިދާރާއިން ވަނީ ރާއްޖޭގެ ބޮޑު ބަޔަކަށް މޫސުން ގޯސްވާނެ ކަމަށް ލަފާކޮށް ހާއްސަ ސަމާލުތަކެއް ނެރެފައެވެ. މި އެލާޓްތަކުގައި ބަޔާންކޮށްފައިވާ ގޮތުން، ރާއްޖޭގެ އުތުރާއި މެދުރާއްޖެތެރޭގެ އަތޮޅުތަކަށް ބޯކޮށް ވާރޭވެހި، ގަދަވަޔާއެކު ކަނޑުތައް ގަދަވާނެ ކަމަށް ބެލެވެއެވެ. މޫސުމީ މި ނުރައްކާތަކާ ގުޅިގެން ކަނޑުދަތުރުފަތުރު ކުރާ ފަރާތްތަކުން މޫސުމަށް ވަރަށް ބޮޑަށް ސަމާލުވުމަށާއި، ރައްކާތެރިކަމުގެ ފިޔަވަޅުތައް އެޅުމަށް ކަމާބެހޭ އިދާރާތަކުން ވަނީ އިލްތިމާސްކޮށްފައެވެ. އަދި ކުރިއަށް އޮތް ވަގުތުތަކުގައި މޫސުން އިތުރަށް ގޯސްވުމުގެ ފުރުސަތު އޮތުމުން، ހުރިހާ ރައްޔިތުންވެސް ރަސްމީ އިދާރާތަކުން ނެރޭ މައުލޫމާތުތަކަށް ބަރޯސާވުމަށް ވަނީ އަންގާފައެވެ.

2025 ޑިސެމްބަރު 28 ވީ އާދީއްތަ ދުވަހު، ތިމާވެއްޓާ ރައްޓެހި ގޮތްތައް ބޭނުންކޮށްގެން ސޫފާސޫފި ކޮންޓްރޯލް ކުރުމުގެ އައު ހައްލުތަކަކަށް އަމަލީގޮތުން މަސައްކަތް ފެށިފައިވެއެވެ. މި ނިޒާމުތަކުގެ މައިގަނޑު މަގްސަދަކީ ވިހަ ކެމިކަލްތަކުގެ ބަދަލުގައި ގުދުރަތީ ވަސީލަތްތައް ބޭނުންކޮށްގެން ދަނޑުވެރިކަމާއި ދިރިއުޅޭ މާހައުލުގައި އުޅޭ ނުރައްކާތެރި ސޫފިތައް ނައްތާލައި، ތިމާވެށީގެ ދިރުންތައް ހިމާޔަތްކުރުމެވެ. މި ދުވަހު ތައާރަފްކުރެވުނު އައު އުސޫލުތަކަކީ ދެމެހެއްޓެނިވި ގޮތެއްގައި ސިއްހީ ރައްކާތެރިކަން ކަށަވަރުކުރުމަށް އެޅުނު މުހިންމު ފިޔަވަޅެކެވެ. މިކަމުގެ ސަބަބުން ކެމިކަލްތަކުން ތިމާވެއްޓަށް ކުރާ ނޭދެވޭ އަސަރުތައް ކުޑަވެގެންދާނެއެވެ.