ތިމާވެށި

ހުޅުމާލޭގައި ތިމާވެއްޓާ ރައްޓެހި "ގްރީން ނާސަރީ" މަޝްރޫއު މިއަދު އިފްތިތާހުކޮށްފައިވާއިރު، ރަށްރަށުގައި ސޯލާ-ޑީސަލް ހައިބްރިޑް ނިޒާމުތައް ގާއިމުކުރުމުގެ އަމަލީ މަސައްކަތް ވެސް ވަނީ ފަށާފައެވެ. މި މަޝްރޫއުތަކުގެ މައިގަނޑު މަގްސަދަކީ ރާއްޖޭގެ ތިމާވެށި ހިމާޔަތްކުރުމާއެކު އިއާދަކުރަނިވި ހަކަތަ ބޭނުންކުރާ މިންވަރު އިތުރުކޮށް، ތެލަށް ކުރާ ހޭދަ ކުޑަކުރުމެވެ.

މިއަދު ރާއްޖޭގެ ދެކުނަށް ބޯކޮށް ވާރޭވެހި ވައިގަދަވާނެތީ ވައިޓް އެލާޓް ނެރެފައިވާއިރު، މި މޫސުމީ ތޫފާނުގައި އައްޑޫ ސިޓީގެ ބައެއް ގޭގޭގެ ފުރާޅު އެއްލާލައި ބޮޑެތި ގެއްލުންތަކެއް ވަނީ ވެފައެވެ. މީގެއިތުރުން މާލެ އަތޮޅުގައި ކުރިއަށްގެންދާ ބިޔަ މަޝްރޫއުތަކަށް ބިން ހިއްކުމުގެ ސަބަބުން ތިމާވެއްޓަށް ކުރާ ނޭދެވޭ އަސަރުތަކާ ގުޅޭގޮތުން ވެސް މިއަދު ވަނީ ކަންބޮޑުވުން ފާޅުކޮށްފައެވެ.

ރާއްޖޭގެ ބައެއް ސަރަހައްދުތަކަށް ދުމުގެ އަސަރުކޮށް ފެންނަ ފެނުން ދަށްވެފައިވާއިރު، ފުވައްމުލަކާއި އައްޑޫ ސިޓީއަށް ބޯކޮށް ވާރޭވެހޭނެކަމަށް ލަފާކޮށް ހުދު ސަމާލު ވަނީ ނެރެފައެވެ. ހުޅުމާލޭގެ ނާސަރީ ބިމެއް ބޭރުގެ ކުންފުންޏަކާ ހަވާލުކުރުމާއި ރަސްމާލެ މަޝްރޫޢުގެ ތިމާވެށީގެ ކަންބޮޑުވުންތަކާއި މާލީ އިޖުރާއަތްތަކާ ގުޅޭ ތުހުމަތުތަކެއް ވެސް މިދުވަހު ވަނީ ފެންމަތިވެފައެވެ.

ސްޓެލްކޯގެ ޚިދުމަތްތައް ފުޅާކުރުމަށާއި ޔުޓިލިޓީ އިންފްރާސްޓްރަކްޗަރ އިތުރަށް ހަރުދަނާކުރުމަށްޓަކައި 29 ޑިސެމްބަރު 2025 ގައި މުހިންމު މަސައްކަތްތަކެއް ވަނީ ކުރިއަށް ގެންގޮސްފައެވެ. މި ތަރައްޤީގެ މަޝްރޫޢުތަކުގެ މައިގަނޑު ބޭނުމަކީ ޚިދުމަތުގެ ފެންވަރު މަތިކޮށް، ދެމެހެއްޓެނިވި ގޮތެއްގައި ރައްޔިތުންނަށް ބޭނުންވާ އަސާސީ ޚިދުމަތްތައް ފޯރުކޮށްދިނުން ކަމުގައި މި ދުވަހުގެ ނިއުސް ހެޑްލައިންތަކުން ހާމަވެއެވެ.

ހުޅުމާލެ ފޭސް 3 ގެ ބިން ހިއްކުމުގެ މަސައްކަތް ބާރަށް ކުރިއަށްދާއިރު، ރަސްމާލެ މަޝްރޫއު 2026 އޭޕްރީލްގެ ނިޔަލަށް ނިންމުމަށް ވަނީ އަމާޒު ހިފާފައެވެ. ތިމާވެއްޓާ ރައްޓެހި ގޮތްތަކަށް އިސްކަންދީގެން ފަސް މިލިއަން ގަސް އިންދުމުގެ ޕްރޮގްރާމަށް އިލެކްޓްރިކް އުޅަނދުތައް ހޯދުމާއި، ތިމާވެއްޓަށް ގެއްލުން ކުޑަވާނެހެން ފަނިފަކުސަ ކޮންޓްރޯލް ކުރާނެ ގޮތްތަކެއް ދަނީ ހޯދަމުންނެވެ. މީގެ އިތުރުން، މޫސުން ގޯސްވާނެތީ ރާއްޖޭގެ އެކި ސަރަހައްދުތަކަށް މޫސުމީ ސަމާލުކަން ވަނީ ނެރެފައެވެ.

އިފުރުގައި ޤަވާއިދާ ހިލާފަށް ސީޕްލޭން ޕްލެޓްފޯމެއް އެޅުމުން މަންތާ އެއާ ވިހި ހާސް ރުފިޔާއިން ޖޫރިމަނާކޮށްފައިވާއިރު، ރަސްމާލެ ހިއްކުމުގެ ސަބަބުން ތިމާވެށްޓަށް ކުރާ ނޭދެވޭ އަސަރުތަކާ ގުޅިގެން ޑްރެޖަރު ކައިރީގައި މިއަދު ވަނީ އިހުތިޖާޖުކޮށްފައެވެ. ރާއްޖޭގެ ދެކުނުގެ އަތޮޅުތަކަށް ބޯކޮށް ވާރޭވެހޭނެ ކަމަށް ލަފާކޮށް މެޓް އޮފީހުން ހުދު ސަމާލު ނެރެފައިވާއިރު، ރަށްރަށުގައި ސޯލާ-ޑީސަލް-ބެޓަރީ ހައިބްރިޑް ހަކަތައިގެ ނިޒާމުތައް ގާއިމުކުރުމުގެ މަސައްކަތްވެސް ދަނީ ކުރިއަށެވެ.

ރަސްމާލެ މަޝްރޫއުގެ 30 އިންސައްތަ އަދި ނައިފަރު ބިން ހިއްކުމުގެ މަސައްކަތް ބާރުދުވެލީގައި ކުރިއަށްދާއިރު، ރާއްޖޭގެ އެކި ރަށްތަކުގައި ހައިބްރިޑް އެނާޖީ ސިސްޓަމްތައް ގާއިމުކުރުމުގެ އަމަލީ މަސައްކަތް މިއަދު ވަނީ ފަށާފައެވެ. މީގެ އިތުރުން، ކުރިއަށް އޮތް ވަގުތުތަކުގައި ރާއްޖޭގެ ސަރަހައްދުތަކަށް ބޯކޮށް ވާރޭވެހޭނެ ކަމަށް ލަފާކޮށް މޫސުމީ ސަމާލުކަން އިތުރުކުރުމަށް ވަނީ އިރުޝާދު ދީފައެވެ.